ตั้งผู้จัดการมรดกออนไลน์ — ขั้นตอน e-Filing ศาลยุติธรรม
ตั้งผู้จัดการมรดกออนไลน์ — ขั้นตอน e-Filing ศาลยุติธรรม
หลังจากเสร็จสิ้นพิธีศพ ทรัพย์สินทุกอย่างของผู้ตายจะกลายเป็น "กองมรดก" ที่ไม่สามารถซื้อขาย โอน หรือถอนเงินจากบัญชีได้ จนกว่าศาลจะมีคำสั่งแต่งตั้งผู้จัดการมรดก ปัจจุบันสามารถยื่นคำร้องผ่านระบบออนไลน์ได้ โดยเสียค่าธรรมเนียมเพียง 200 บาท
คุณสมบัติของผู้จัดการมรดก
ก่อนยื่นคำร้อง ต้องตรวจสอบว่าบุคคลที่จะเป็นผู้จัดการมรดกผ่านเกณฑ์ตามกฎหมาย
- ต้องบรรลุนิติภาวะ (อายุ 20 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป)
- ไม่เป็นคนวิกลจริตหรือเสมือนไร้ความสามารถ
- ไม่เป็นบุคคลล้มละลายตามคำสั่งศาล
ผู้จัดการมรดกไม่จำเป็นต้องเป็นทายาท ผู้ตายสามารถกำหนดบุคคลภายนอกไว้ในพินัยกรรมได้ หรือทายาทจะตกลงเสนอชื่อบุคคลที่ไว้วางใจร่วมกัน
ขั้นตอนยื่นคำร้องผ่าน e-Filing
ระบบ e-Filing ของศาลยุติธรรมช่วยลดขั้นตอนราชการอย่างมาก เข้าใช้งานได้ที่ efiling3.coj.go.th
ขั้นตอนที่ 1: ลงทะเบียนและยืนยันตัวตน
สมัครบัญชีผู้ใช้เลือกประเภท "ประชาชน — ยื่นฟ้องในฐานะประชาชน" แนบภาพบัตรประชาชนและรูปถ่ายหน้าตรง ยืนยันตัวตนผ่านแอปพลิเคชัน ThaID หรือ OTP
ขั้นตอนที่ 2: กรอกคำร้อง 8 ส่วน
เมื่อล็อกอินแล้ว เลือกเมนู "ยื่นคำร้องขอ คดีจัดการมรดก" แล้วบันทึกข้อมูลทั้ง 8 ส่วน
- ข้อมูลศาล: ระบุภูมิลำเนาผู้ตายเพื่อเลือกศาลที่มีเขตอำนาจ
- ข้อมูลผู้ร้อง: ความสัมพันธ์กับผู้ตายและคุณสมบัติทางกฎหมาย
- ข้อมูลผู้ตาย: ชื่อ เลขบัตรประชาชน ภูมิลำเนาสุดท้าย
- บัญชีทรัพย์สิน: เลขโฉนดที่ดิน เลขบัญชีธนาคาร ทะเบียนรถยนต์
- บัญชีเครือญาติ: ทายาทตามกฎหมายทุกคน ทั้งที่มีชีวิตและเสียชีวิตแล้ว
- อัปโหลดเอกสาร: ใบมรณบัตร ทะเบียนบ้าน ใบสมรส หนังสือยินยอมทายาท (PDF/JPEG ไม่เกิน 1 MB ต่อไฟล์)
- บัญชีพยาน: ชื่อพยานที่จะให้การสนับสนุน
- สรุปตรวจสอบ: ตรวจทานทุกข้อมูลก่อนส่ง
ขั้นตอนที่ 3: ชำระค่าธรรมเนียม
เมื่อเจ้าหน้าที่ตรวจเอกสารผ่านแล้ว ชำระค่าธรรมเนียมศาล 200 บาทผ่านช่องทางอิเล็กทรอนิกส์
ขั้นตอนที่ 4: ไต่สวน
ศาลจะนัดวันไต่สวนพยาน ปัจจุบันหลายศาลอนุญาตให้ไต่สวนผ่านวิดีโอคอนเฟอเรนซ์ (Zoom หรือ Google Meet) ไม่ต้องเดินทางไปศาล
ขั้นตอนที่ 5: คำสั่งศาล
เมื่อศาลมีคำสั่งแต่งตั้งแล้ว ต้องรอ 30 วันจึงยื่นขอหนังสือรับรองคดีถึงที่สุด เพื่อนำไปใช้โอนทรัพย์สินที่ธนาคารและกรมที่ดิน
ระบบ e-Notice — ลดค่าใช้จ่ายลงประกาศ
ระบบ e-Notice ของศาลยุติธรรมช่วยแทนการลงประกาศนัดไต่สวนในหนังสือพิมพ์ ซึ่งเดิมมีค่าใช้จ่ายสูง ปัจจุบันศาลใช้การลงประกาศผ่านสื่อเทคโนโลยีสารสนเทศแทน ช่วยประหยัดค่าใช้จ่ายให้ผู้ร้อง
ดาวน์โหลดฟรี
รับ Thailand — Funeral Planning Checklist
เนื้อหาทั้งหมดของบทความนี้ในรูปแบบเช็กลิสต์พร้อมพิมพ์ — พร้อมแผนปฏิบัติการและคู่มืออ้างอิงที่ใช้ได้ทันทีวันนี้
ระยะเวลาทั้งกระบวนการ
นับตั้งแต่ยื่นคำร้องจนถึงได้หนังสือรับรองคดีถึงที่สุด โดยทั่วไปใช้เวลา 3-6 เดือน ปัจจัยที่ทำให้นานขึ้น ได้แก่
- ทายาทไม่ยินยอมให้ความร่วมมือ
- เอกสารไม่ครบถ้วนต้องส่งเพิ่มเติม
- ศาลมีคดีจำนวนมาก
- มีผู้คัดค้านคำร้อง
ทางเลือก: บริการฟรีจากสำนักงานอัยการ
สำนักงานอัยการคุ้มครองสิทธิและช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ประชาชน (สคช.) ให้บริการยื่นคำร้องตั้งผู้จัดการมรดกฟรี ผู้ร้องเสียเฉพาะค่าธรรมเนียมศาลตามจริง (200 บาท) เหมาะสำหรับครอบครัวที่มีทรัพย์สินไม่มากและไม่มีข้อพิพาท
เงื่อนไข: กรณีต้องเป็นเรื่องไม่ซับซ้อน ทายาททุกคนเห็นพ้อง และไม่มีผู้คัดค้าน ติดต่อได้ที่สำนักงานอัยการประจำจังหวัดทุกแห่ง
เมื่อไหร่ควรจ้างทนาย
หากกรณีไม่มีข้อพิพาท สามารถดำเนินการเองผ่าน e-Filing หรือใช้บริการอัยการฟรีได้ แต่หากมีเรื่องต่อไปนี้ ควรจ้างทนายความ
- ทายาทมีข้อพิพาทหรือไม่ยินยอม
- ทรัพย์สินมีมูลค่าสูงและซับซ้อน
- มีทรัพย์สินในต่างประเทศ
- มีปัญหาเรื่องสิทธิ์ของบุตรนอกสมรส
ค่าทนายความคดีมรดกเริ่มต้นตั้งแต่ 5,999 บาทสำหรับบริการออนไลน์ จนถึงหลักหมื่นสำหรับคดีที่ซับซ้อน
สำหรับเช็กลิสต์เอกสารที่ต้องเตรียม แบบฟอร์มบัญชีเครือญาติ และหนังสือยินยอมทายาท ดูรายละเอียดได้ที่คู่มือพิธีศพและกฎหมายมรดกไทย
รับ Thailand — Funeral Planning Checklist ฟรี
ดาวน์โหลด Thailand — Funeral Planning Checklist — คู่มือพร้อมพิมพ์ที่มีเช็กลิสต์ แบบฟอร์ม และแผนปฏิบัติการที่ใช้ได้ทันทีวันนี้