Έλληνες Εξωτερικού και Κληρονομιά: Apostille, Πληρεξούσιο και Μεταφράσεις
Αν βρίσκεστε στο Σύδνεϋ, στο Ντέτρόιτ ή στο Ντίσελντορφ και μόλις μάθατε ότι απεβίωσε συγγενής σας στην Ελλάδα, οι προθεσμίες τρέχουν — ακόμα και για εσάς. Η καλή είδηση είναι ότι δεν χρειάζεται να έρθετε αμέσως στην Ελλάδα. Η κακή, ότι η γραφειοκρατία απ' την απόσταση έχει τα δικά της πρόσθετα εμπόδια.
Η βασική στρατηγική: πληρεξούσιος στην Ελλάδα
Ο γρηγορότερος τρόπος να διαχειριστείτε ελληνική κληρονομιά από εξωτερικό είναι να ορίσετε πληρεξούσιο εκπρόσωπο — συνήθως δικηγόρο — που θα ενεργεί στο όνομά σας στην Ελλάδα. Αυτός θα αποδεχτεί ή θα αποποιηθεί την κληρονομιά, θα υπογράψει τη δήλωση φόρου κληρονομιάς, θα προχωρήσει στη μεταγραφή στο Κτηματολόγιο.
Για να εκδώσετε πληρεξούσιο από εξωτερικό, επισκέπτεστε το πλησιέστερο Ελληνικό Προξενείο. Εκεί, Έλληνας συμβολαιογράφος ή αρμόδιος προξενικός υπάλληλος συντάσσει το συμβολαιογραφικό πληρεξούσιο.
Χρειάζεστε:
- Ελληνικό διαβατήριο ή ταυτότητα (ή βεβαίωση Ελληνικής ιθαγένειας)
- Τα στοιχεία του εξουσιοδοτούμενου (ονοματεπώνυμο, ΑΦΜ, στοιχεία επαγγελματικής έδρας αν είναι δικηγόρος)
- Σαφή διατύπωση της εξουσιοδότησης — για αποποίηση κληρονομιάς απαιτείται «ειδική πληρεξουσιότητα»
Σημαντικό: για αποποίηση κληρονομιάς δεν αρκεί γενικό πληρεξούσιο. Πρέπει να αναφέρεται ρητά ότι εξουσιοδοτείτε τον πληρεξούσιο να αποποιηθεί την κληρονομιά του τάδε θανόντος.
Τι είναι το Apostille και πότε χρειάζεται
Η σφραγίδα Apostille (βάσει της Σύμβασης της Χάγης της 5ης Οκτωβρίου 1961) πιστοποιεί τη γνησιότητα δημοσίων εγγράφων ώστε να γίνονται αποδεκτά σε άλλες χώρες που έχουν κυρώσει τη σύμβαση.
Ελληνικά έγγραφα που εκδίδονται ψηφιακά μέσω gov.gr (μετά τις 13/10/2023) μπορούν να λάβουν ηλεκτρονική Apostille (e-apostille) απευθείας από την πλατφόρμα — δεν χρειάζεται φυσική επίσκεψη σε αρχή.
Ελληνικά έγγραφα σε έντυπη μορφή (ληξιαρχικές πράξεις παλαιότερα, κλπ): η σφραγίδα Apostille τίθεται από τη Διεύθυνση Επικυρώσεων του Υπουργείου Εξωτερικών στην Ελλάδα ή από αρμόδιες διοικητικές αρχές.
Ξένα δημόσια έγγραφα που θέλετε να χρησιμοποιήσετε στην Ελλάδα: η Apostille τίθεται από την αντίστοιχη αρμόδια αρχή της ξένης χώρας. Για παράδειγμα, γαλλικά δημόσια έγγραφα λαμβάνουν Apostille από τα γαλλικά Εφετεία.
Κρίσιμο: η Apostille τίθεται πάντα επί του πρωτότυπου ξενόγλωσσου εγγράφου — ποτέ επί της μετάφρασης.
Επίσημες μεταφράσεις εγγράφων κληρονομιάς
Ξενόγλωσσα έγγραφα γίνονται αποδεκτά στην Ελλάδα μόνο αν συνοδεύονται από επίσημη μετάφραση. Επίσημη μετάφραση στην Ελλάδα μπορούν να κάνουν:
- Μεταφραστική Υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών — η πιο αδιαμφισβήτητη
- Δικηγόροι που βεβαιώνουν επαρκή γνώση της γλώσσας βάσει του άρθρου 36 του Κώδικα Δικηγόρων
- Πτυχιούχοι μεταφραστές του Ιονίου Πανεπιστημίου
Ανεπίσημες μεταφράσεις (από ιδιωτικά γραφεία μεταφράσεων χωρίς επίσημη βεβαίωση) δεν γίνονται δεκτές από ελληνικά δικαστήρια, ΔΟΥ ή Κτηματολόγιο.
Δωρεάν λήψη
Αποκτήστε το Greece — Funeral Planning Checklist
Όλο το άρθρο σε εκτυπώσιμη λίστα ελέγχου — μαζί με σχέδια δράσης και οδηγούς αναφοράς που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε σήμερα.
Η εκτεταμένη προθεσμία αποποίησης για Έλληνες εξωτερικού
Αν ζείτε μόνιμα στο εξωτερικό ή αν ο θανών διέμενε μόνιμα στο εξωτερικό, η προθεσμία αποποίησης κληρονομιάς επεκτείνεται από 4 μήνες σε 1 έτος από τη γνώση του θανάτου και της επαγωγής. Αυτό σας δίνει περισσότερο χρόνο για να αξιολογήσετε τα χρέη και τα περιουσιακά στοιχεία.
Η αποποίηση μπορεί να γίνει μέσω πληρεξουσίου στο Ειρηνοδικείο της Ελλάδας, χωρίς να ταξιδέψετε.
Ηλεκτρονική πρόσβαση σε ελληνικά έγγραφα από εξωτερικό
Αν έχετε ελληνικούς κωδικούς Taxisnet, μπορείτε να εκδώσετε ηλεκτρονικά (μέσω gov.gr):
- Πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης
- Ληξιαρχικές πράξεις (για γεγονότα από 2013 και μετά)
- Αποσπάσματα ληξιαρχικών πράξεων
Αν δεν έχετε ελληνικούς κωδικούς, μπορεί να τους εκδώσετε μέσω Προξενείου ή να εξουσιοδοτήσετε τον πληρεξούσιό σας.
Τι κάνετε αν δεν μπορείτε να έρθετε καθόλου στην Ελλάδα
Στην πράξη, ένας καλός δικηγόρος στην Ελλάδα με ειδικό πληρεξούσιο μπορεί να διεκπεραιώσει σχεδόν τα πάντα:
- Αποποίηση ή αποδοχή κληρονομιάς
- Δήλωση φόρου κληρονομιάς
- Αποδοχή ακινήτων και μεταγραφή στο Κτηματολόγιο
- Αποδέσμευση τραπεζικών λογαριασμών
Το κόστος δικηγόρου για κληρονομικές υποθέσεις Ελλήνων εξωτερικού κυμαίνεται συνήθως από €500 έως €2.000+ ανάλογα με την πολυπλοκότητα — πολύ λιγότερο από τα αεροπορικά εισιτήρια και τις άδειες που θα χρειαζόσασταν για πολλαπλά ταξίδια.
Για πλήρη κατάλογο εγγράφων και βήματα, κατεβάστε τον Οδηγό Κηδείας και Νομοθεσίας Κηδειών στην Ελλάδα — περιλαμβάνει ειδικό τμήμα για Έλληνες εξωτερικού με προθεσμίες, απαιτούμενα έγγραφα και συχνά λάθη.
Αποκτήστε δωρεάν: Greece — Funeral Planning Checklist
Κατεβάστε το Greece — Funeral Planning Checklist — έναν εκτυπώσιμο οδηγό με λίστες ελέγχου, πρότυπα και σχέδια δράσης που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε σήμερα.